Program rozrywkowy, wciąż ceniony za swój absurdalny i slapstickowy humor, zadebiutował 50 lat temu. Wystąpiła w nim lekceważąca grupa postaci wykonanych z pianki i polaru.
Długo po zakończeniu pierwotnej emisji 120-odcinkowego „The Muppet Show” w 1981 roku, legenda i dziedzictwo Miss Piggy, Misia Fozzie, Gonzo i innych dzieł wymyślonych przez lalkarza i producenta telewizyjnego Jima Hensona wciąż rośnie. Dzięki serii filmów o Muppetach i cudom YouTube’a ten dziwaczny gang nadal zachwyca i poszerza swoją bazę fanów.
Jako badacz kultury popularnej uważam, że rozpoczęte w latach pięćdziesiątych panowanie Muppetów pomogło ukształtować kulturę globalną, w tym telewizję edukacyjną. Po drodze lalki i ludzie, którzy je ożywiają, zarobili miliardy dolarów.
Historia pochodzenia Kermita
Muppety, zespół marionetek i lalek, po raz pierwszy pojawił się w telewizji w regionie Waszyngtonu w 1955 roku, kiedy Henson wraz ze swoją przyszłą żoną Jane Nebel stworzył krótkotrwały szkic zatytułowany „Sam and Friends”.
Różnorodna obsada lalek, w tym przypominająca jaszczurkę postać o imieniu Kermit, śpiewała parodie i wykonywała komediowe skecze.
Twórczość Hensona wkrótce pojawiła się w segmentach innych programów telewizyjnych, w tym „Today” i programów wieczornych. Pies Rowlf występował w kanadyjskich reklamach karmy dla psów, zanim dołączył do programu „The Jimmy Dean Show” jako pomocnik gospodarza.
Po zakończeniu tego występu Rowlf i Dean wystąpili w programie „Ed Sullivan Show”, w którym Kermit pojawiał się sporadycznie od 1961 roku.
Od „Ulicy Sezamkowej” do „SNL”
Podczas gdy Rowlf i Kermit krążyli po programach rozrywkowych, dziennikarka Joan Ganz Cooney i psycholog Lloyd Morrisett tworzyli nowy program edukacyjny. Zaprosili Hensona, aby dostarczył do programu zespół Muppetów.
Henson zrezygnowała z honorarium aktorskiego, aby zachować prawa do bohaterów, którzy stali się najsłynniejszymi mieszkańcami „Ulicy Sezamkowej”. Do postaci takich jak Oscar Zrzęda, Ciasteczkowy Potwór i Wielki Ptak dołączył Kermit, którego podczas premiery serialu w 1969 roku zidentyfikowano jako żabę.
Kiedy „Ulica Sezamkowa” stała się hitem, Henson martwił się, że jego Muppety zostaną zaszufladkowane jako rozrywka dla dzieci. Szansę na uniknięcie tego dało mu kolejne innowacyjne przedstawienie, skierowane do młodych dorosłych.
Debiut „Saturday Night Live” w NBC w 1975 r. – kiedy program nosił nazwę „Saturday Night” – obejmował odcinek zatytułowany „Kraina Gorch”, w którym groteskowe stworzenia Hensona piły, paliły i opowiadały wulgarne żarty.
Segmenty „Krainy Gorch” zakończyły się po pierwszym sezonie „Saturday Night Live”. https://www.youtube.com/embed/IxnG5X4Geak?wmode=transparent&start=0 Pierwszy sezon „Saturday Night Live” zawierał skecze z „Krainy Gorch” ze stworzeniami, które Jim Henson stworzył dla rozrywki dorosłych.
Panna Piggy robi zbliżenie
Prace nad „The Muppet Show” trwały lata. Ostatecznie w latach 1974 i 1975 stacja ABC wyemitowała dwa programy telewizyjne, które miały być pilotami produkowanego w Ameryce programu „Muppet Show”.
Po tym, jak żadna amerykańska stacja nie podjęła się zainteresowania jego dziwacznym serialem, Henson połączył siły z brytyjskim przedsiębiorcą z branży rozrywkowej Lewem Grade, aby wyprodukować serial dla brytyjskiej stacji ATV, w którym występuje Kermit i inne Muppety. W skład nowego zespołu weszli Fozzie Bear, Animal i Miss Piggy: the Muppets, w które pierwotnie grał częsty współpracownik Hensona, Frank Oz.
„The Muppet Show” parodiował programy rozrywkowe, w których wystąpił Henson. Kontakty, które nawiązał po drodze, opłaciły się: wiele gwiazd, które poznał na planie tych programów, było gościnnymi gwiazdami „The Muppet Show”, w tym wszyscy, od Rity Moreno i Leny Horne po Joan Baez i Johnny’ego Casha.
„The Muppet Show”, wystawiony i nakręcony w studiu pod Londynem, miał swoją premierę 5 września 1976 roku w Wielkiej Brytanii, a następnie został wyemitowany w Stanach Zjednoczonych w takich stacjach jak nowojorska WCBS. https://www.youtube.com/embed/b8DijZ2aFxg?wmode=transparent&start=0 Ponieważ motywy otwierające i zamykające program zmieniały się z biegiem czasu, zachowały one klimat wodewilu, mimo że zespół house preferował rock i jazz.
Muppety trafiają na duży ekran
„The Muppet Show” okazał się hitem i zgromadził ponad 200-milionową widownię na całym świecie. Zdobył wiele nagród, w tym nagrodę Primetime Emmy za najlepszy serial komediowy, rozrywkowy lub muzyczny (za którą przebił „Saturday Night Live”) w 1978 roku.
Podczas emisji swojego programu telewizyjnego Henson pracował nad pierwszym filmem z tej serii, „The Muppet Movie”. Film drogi, wydany w 1979 roku, odniósł kolejny sukces: w kasie zarobił ponad 76 milionów dolarów.
„The Muppet Movie” zdobył dwie nominacje do Oscara za muzykę, w tym za najlepszą piosenkę za „Rainbow Connection”. Zdobył nagrodę Grammy dla najlepszego albumu dla dzieci.
Kolejne dwa filmy, „Wielki kaprys Muppetów” z 1981 roku i „Muppety na Manhattanie” z 1984 roku, również zdobyły nominacje do Oscara za muzykę.
„Fraggle Rock” i umowa z Disneyem
Obsada „The Muppet Show” i trzech filmów zrobiła sobie przerwę od Hollywood, podczas gdy Henson skupił się na „Fraggle Rock”, programie telewizyjnym dla dzieci, który był emitowany w latach 1983–1987 w HBO.
Podobnie jak inne produkcje Hensona, „Fraggle Rock” zawierał absurdalny humor, ale jego lalki nie są uważane za część standardowego gangu Muppetów. Ta koprodukcja Hensona, Canadian Broadcast Corporation i brytyjskich producentów była skierowana na rynki międzynarodowe.
Szybka konglomeracja branży medialnej skłoniła Hensona do rozważenia partnerstwa korporacyjnego, które pomogłoby mu osiągnąć cel, jakim jest dalsze poszerzanie wszechświata medialnego Muppetów.
W sierpniu 1989 roku negocjował umowę z Michaelem Eisnerem z Disneya, który ogłosił w Disney-MGM Studios zasadniczą umowę nabycia The Muppets, przy czym Henson zachował własność postaci z „Ulicy Sezamkowej”.
Ogłoszenie obejmowało również plany otwarcia atrakcji z motywem Muppetów w parkach Disneya.
Jednak niecały rok później, 16 maja 1990 roku, Henson zmarł na rzadką i poważną infekcję bakteryjną. Miał 53 lata.
O Muppetach i fuzjach
Śmierć Hensona spowodowała zerwanie umowy z Disneyem. Jednak firma udzieliła licencji na The Muppets firmie Disney, która była współproducentem „Opowieści wigilijnej Muppetów” w 1992 r. i „Wyspy skarbów Muppetów” w 1996 r. wspólnie z firmą Jim Henson Productions, którą wówczas prowadził syn Jima, Brian Henson.
W 2000 roku rodzina Hensonów sprzedała posiadłość Muppet niemieckiej firmie medialnej EM.TV & Merchandising AG za 680 milionów dolarów. Wkrótce potem firma ta popadła w kłopoty finansowe, a pod koniec 2000 roku sprzedała postacie z Ulicy Sezamkowej firmie Sesame Workshop za 180 milionów dolarów. W 2003 roku firma Jim Henson Company odkupiła pozostałe nieruchomości Muppetów za 84 miliony dolarów.
W 2004 roku Disney ostatecznie przejął Muppety i większość biblioteki multimedialnej związanej z bohaterami.
Disney w dalszym ciągu produkował treści związane z Muppetami, w tym „Muppet Czarnoksiężnik z krainy Oz” w 2005 r. Największy sukces przyniósł film „Muppety” z 2011 r., który zarobił w kasie ponad 165 milionów dolarów i zdobył Oscara za najlepszą oryginalną piosenkę „Man or Muppet”.
„Muppets Most Wanted”, wydany w 2014 roku, zarobił na całym świecie kolejne 80 milionów dolarów, zwiększając łączne wpływy ze sprzedaży biletów na całym świecie do ponad 458 milionów dolarów za osiem kinowych filmów o Muppetach.
„Muppet Show” trwa
Muppety nadal rozszerzają swój fandom na pokolenia i gatunki, występując na koncertach na żywo oraz występując w różnych serialach i filmach.
Dzięki tym licznym okazjonalnym wpadkom i bombom oraz zmianom personalnym w firmie Jim Henson Company Muppety przystosowały się do zmian w technologii i gustach, dzięki czemu pozostają istotne dla nowych pokoleń.
Ta obsada postaci z filcu i pianki nadal bawi fanów w każdym wieku. Chociaż wiele osób tęskni za „The Muppet Show”, dwie poprzednie próby ponownego uruchomienia serialu okazały się krótkotrwałe.
Ale kiedy 4 lutego 2026 roku Disney wyemituje specjalny rocznicowy program „The Muppet Show”, być może więcej osób się wciągnie, ponieważ Disney będzie chciał ponownie uruchomić serię.
Jared Bahir Browsh, adiunkt krytycznych studiów sportowych na Uniwersytecie Colorado Boulder
Ten artykuł został ponownie opublikowany w The Conversation na licencji Creative Commons. Przeczytaj oryginalny artykuł.

