Kryzys dotknął już system opieki zdrowotnej kraju, podobnie jak gospodarkę wyspy, a brak zaopatrzenia, personelu i leków był od dawna normą. Jednak w ostatnich tygodniach niepokoje osiągnęły nowy poziom. Ambulanse mają trudności ze znalezieniem paliwa, aby móc reagować na sytuacje awaryjne. Ciągłe przerwy w dostawie prądu dotknęły zniszczone szpitale. Loty przewożące niezbędne zaopatrzenie zostały zawieszone, ponieważ rząd Kuby twierdzi, że nie może obecnie tankować samolotów na swoich lotniskach.
Eksperci i niektórzy przywódcy z innych krajów ostrzegają, że wyspa może znaleźć się na krawędzi kryzysu humanitarnego.
W wywiadzie dla Associated Press kubański minister zdrowia José Ángel Portal Miranda powiedział, że amerykańskie sankcje nie tylko paraliżują gospodarkę wyspy, ale zagrażają „podstawowemu bezpieczeństwu ludzkiemu”.
„Nie można szkodzić gospodarce państwa bez szkody dla jego mieszkańców” – stwierdził Portal. „Ta sytuacja może zagrażać życiu”.
Według Portalu 5 milionów Kubańczyków cierpiących na choroby przewlekłe będzie miało wpływ na przyjmowane przez nich leki lub metody leczenia. Obejmuje to 16 000 pacjentów chorych na raka wymagających radioterapii i kolejnych 12 400 otrzymujących chemioterapię.
Dodał, że do najbardziej dotkniętych obszarów należą: opieka sercowo-naczyniowa, ortopedia, onkologia i leczenie krytycznie chorych pacjentów wymagających zasilania elektrycznego. Do listy objętych usługami dodano także leczenie chorób nerek i pogotowie ratunkowe.
Kryzys energetyczny, z którym Kuba boryka się od lat, osiągnął nowy poziom w zeszłym miesiącu, kiedy prezydent USA Donald Trump podpisał rozporządzenie wykonawcze nakładające cła na każdy kraj sprzedający ropę naftową lub dostarczający ją na Kubę. Nastąpiło to zaledwie kilka tygodni po tym, jak Trump obalił prezydenta Wenezueli Nicolása Maduro i ogłosił, że nie będzie już wysyłana na Kubę wenezuelska ropa.
Kuba, która produkuje jedynie 40% własnego paliwa i w dużym stopniu uzależnia zasilanie wyspy od ropy, od dawna polega na sojusznikach, takich jak Wenezuela, Meksyk i Rosja, w celu pokrycia swojego deficytu energii. Ale te dostawy zostały już wyprzedane.
Trump otwarcie powiedział, że jego największą nadzieją jest naleganie na zmianę reżimu na Kubie poprzez zwiększenie presji gospodarczej na wyspę, która już od kilkudziesięciu lat zmaga się z amerykańskimi sankcjami.
Kubańczycy, których rząd USA twierdzi, że stara się bronić, to właśnie Kubańczycy odczuwają dotkliwe skutki amerykańskiej blokady paliwowej w miarę narastania trudności z każdym dniem. Autobusy ograniczyły swoje trasy, gaz był ściśle racjonowany i sprzedawany wyłącznie w obcej walucie, a endemiczne przerwy w dostawie prądu osiągnęły nowy poziom.
„Od stycznia nastąpiła drastyczna zmiana” – powiedziała Aniliet Rodríguez, 25-letnia kobieta w ciąży, która w tym miesiącu została przyjęta do ośrodka położniczego z powodu skrajnej anemii. „Nie ma chleba ani mleka, żeby się pożywić… Nie ma lekarstwa”.
Kubański system opieki zdrowotnej opiera się na modelu uniwersalnym i bezpłatnym, zapewniając lokalne przychodnie na prawie każdym bloku i leki dotowane przez państwo. Jednak w ostatnich latach znalazła się także w stanie kryzysu, zwłaszcza od czasu pandemii Covid-19. Tysiące lekarzy otrzymujących państwowe pensje, na które ledwo starcza im na karton jaj, wyemigrowało z kraju, a stan szpitali gwałtownie się pogarsza.
Brak leków zmusił wielu do zakupu ich na czarnym rynku.
Oczekuje się, że problemy te pogłębią się w nadchodzących tygodniach, mimo że rząd Kuby miał trudności z przystosowaniem się do nowej rzeczywistości, stwierdził Portal. Ponieważ władze priorytetowo traktują opiekę nad dziećmi i osobami starszymi, w klinikach zainstalowano panele słoneczne.
Powiedział jednak również, że nałożyli ograniczenia na niektóre technologie bardziej zależne od energii, takie jak tomografia komputerowa i badania laboratoryjne, i zauważył, że lekarze będą musieli polegać na bardziej podstawowych metodach leczenia pacjentów, skutecznie wykluczając wielu z nich z opieki na wyższym poziomie.
„Stoimy w obliczu oblężenia energetycznego, które ma bezpośrednie konsekwencje dla życia Kubańczyków i rodzin kubańskich” – stwierdził Portal.
