Prezydent USA Donald Trump zapowiedział w sobotę w poście Truth Social, że wyśle statek szpitalny na Grenlandię, twierdząc, że wiele osób jest tam chorych i nie otrzymuje opieki, mimo że oba statki szpitalne Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych przechodzą konserwację w stoczni w Alabamie.
Oświadczenie to spowodowało obronę systemu opieki zdrowotnej Grenlandii przed jej premierem w ostatnim punkcie tarcia z Trumpem, który często mówił o zajęciu Grenlandii, która jest półautonomicznym terytorium Danii, sojusznika z NATO.
Oto bliższe spojrzenie na fakty:
Trump twierdzi, że choroba jest powszechna
Odnosząc się do swojego specjalnego wysłannika do terytorium Arktyki, Trump powiedział: „Współpracując z fantastycznym gubernatorem Luizjany Jeffem Landrym, wyślemy na Grenlandię duży statek szpitalny, aby zaopiekować się wieloma chorymi ludźmi, którzy nie otrzymują tam opieki”.
FAKTY: Ostatnio nie było doniesień o poważnych chorobach na Grenlandii i nie było jasne, o jakiej chorobie mówił Trump.
Według Danish Medical Journal cała Grenlandia, licząca około 57 000 mieszkańców, jest obsługiwana przez Szpital Królowej Ingrid w stolicy Nuuk. Na terytorium znajduje się także kilka regionalnych ośrodków zdrowia.
Większość usług opieki zdrowotnej na Grenlandii jest bezpłatna dla obywateli i stałych mieszkańców. Obejmuje to leczenie przez lekarzy pierwszego kontaktu, specjalistów medycyny i szpitale, ośrodki zdrowia, leki na receptę, publiczną opiekę stomatologiczną i domową opiekę pielęgniarską, zgodnie ze stroną internetową Nordyckiej Rady Ministrów, która jest oficjalnym organem współpracy międzyrządowej w regionie nordyckim.
W odpowiedzi na post Trumpa premier Grenlandii Jens-Frederik Nielsen zwrócił uwagę na bezpłatny system opieki zdrowotnej w regionie i wskazał na różnice, kpiąc z systemu amerykańskiego.
„Mamy publiczny system opieki zdrowotnej, w którym leczenie jest bezpłatne dla obywateli. To świadomy wybór i fundamentalna część naszego społeczeństwa” – powiedział Nielsen. „Nie tak to działa w USA, gdzie wizyta u lekarza kosztuje”.
Według Grenlandzkiego Centrum Zdrowia Publicznego, pomimo bezpłatnej służby zdrowia, na rozległej wyspie występują „poważne wyzwania w zakresie zdrowia publicznego”.
Wiele z tych wyzwań wiąże się z doświadczaniem w krótkim czasie „głębokich zmian od społeczeństwa łowieckiego do nowoczesnego społeczeństwa przemysłowego i opartego na wiedzy”. Coraz więcej ludzi cierpi na choroby takie jak otyłość, cukrzyca i choroby układu krążenia.
Anna Wangenheim, Minister Zdrowia i Osób Niepełnosprawnych Grenlandii, zamieściła niedawno na swojej stronie na Facebooku „pilną” prośbę, w której stwierdziła, że „krajowa służba zdrowia potrzebuje obecnie dentystów w trzech różnych miastach: Aasiaat, Paamiut i Nanortalik”.
Pomimo trudnego dostępu do usług medycznych w odległych obszarach i niedoborów kadrowych, Grenlandia, która przejęła polityczną odpowiedzialność za swój system opieki zdrowotnej dopiero w 1992 r., dokonała się zauważalnej poprawy, stwierdziła Lene Seibæk, profesor w Instytucie Zdrowia i Przyrody na Uniwersytecie Grenlandzkim.
„W 2020 r. średnia długość życia na Grenlandii wyniosła około 71 lat dla mężczyzn i 77 lat dla kobiet, co oznacza wzrost o około sześć lat dla mężczyzn i pięć do sześciu lat dla kobiet od lat 90. XX wieku i przekracza średnią światową” – dodał Seibæk.
Trump twierdzi, że amerykański statek szpitalny już płynie na Grenlandię
„Już jest w drodze!!!” Trump napisał w swoim poście Truth Social, że jeden ze statków szpitalnych płynął już na Grenlandię.
FAKTY: Jak wynika z postów stoczni w mediach społecznościowych, na których widać dwa białe statki szpitalne obok siebie pod koniec stycznia, statki USNS Mercy i USNS Comfort znajdują się w stoczni w Mobile w stanie Alabama. Z publicznie dostępnych danych dotyczących śledzenia statków wynika, że oba statki nadal znajdują się w stoczni.
Comfort przybył do stoczni w południowym stanie 23 stycznia i zgodnie z rządowym kontraktem na prace ma tam pozostać do kwietnia.
Remont Mercy, który dotarł tam w sierpniu, minął już planowany termin zakończenia. Z zapisów kontraktu rządowego wynika, że w marcu statek przejdzie więcej napraw w stoczni w północno-zachodnim stanie Oregon.
Jeżeli któryś ze statków zostałby pośpieszony, potrzebowałby dodatkowego czasu, zanim byłby gotowy do rozmieszczenia. Standardowa załoga amerykańskiego statku szpitalnego nie obejmuje całego personelu medycznego potrzebnego do obsadzenia rozległych placówek medycznych, które obejmują 12 sal operacyjnych i 1000 łóżek szpitalnych. Zwykle statki przed wypłynięciem przewoziły lekarzy, pielęgniarki, personel medyczny i zaopatrzenie z pobliskich szpitali do portów macierzystych w Norfolk, Wirginii lub San Diego.
Wysłannik Trumpa twierdzi, że brakuje usług
Landry, gubernator Luizjany pełniący funkcję specjalnego wysłannika Trumpa, powtórzył stwierdzenie prezydenta z niedzieli X, że „w wielu wioskach i małych miasteczkach brakuje podstawowych usług, które Amerykanie często uważają za oczywiste”.
Landry dodała, że „w małych osadach brakuje stałych lekarzy, narzędzi diagnostycznych i specjalistycznej opieki, co zmusza mieszkańców do podróżowania na duże odległości w celu uzyskania leczenia ratującego życie, które powinno być dostępne w domu”.
FAKTY: Chociaż czasami usługi medyczne nie są fizycznie dostępne we wszystkich miejscowościach na rozległym terytorium, telemedycyna odgrywa ważną rolę dla osób mieszkających zdalnie.
Pacjenci znajdujący się na terenach pozbawionych niezbędnej opieki medycznej mogą być także transportowani do szpitali krajowych lub placówek regionalnych. W skomplikowanych przypadkach pacjentów można przewieźć samolotem do Danii na leczenie, a rząd płaci za transport i leczenie.
Dla porównania, mieszkańcy obszarów wiejskich w Ameryce od dawna borykają się z trudnościami w dostępie do podstawowej opieki zdrowotnej, częściowo z powodu nierówności finansowych i długiego czasu podróży. W ciągu ostatniej dekady bariery uległy pogorszeniu w miarę zamykania większej liczby oddziałów położniczych, aptekom z trudem utrzymywały się na rynku, a wiejskie szpitale i kliniki przygotowują się na federalne cięcia w ramach Medicaid.
Według danych Uniwersytetu Karoliny Północnej w Chapel Hill od 2010 r. 152 szpitale wiejskie, w tym wiele na południu Stanów Zjednoczonych, ograniczyły świadczenia szpitalne lub całkowicie je zamknęły. Eksperci twierdzą, że rozwój telezdrowia może złagodzić pewne nierówności, ale nie jest to rozwiązanie uniwersalne, ponieważ wiele obszarów wiejskich boryka się z niedoborami dostawców i zawodnymi łączami szerokopasmowymi.
Stan Landry’ego nie jest wyjątkiem. Według stanowego departamentu zdrowia większość parafii w Luizjanie to w całości lub częściowo obszary wiejskie, przy czym 73% mieszkańców mieszka na obszarach, na których nie ma wystarczającej liczby placówek podstawowej opieki zdrowotnej, 86% nie ma wystarczającej liczby placówek dentystycznych, a 93% nie ma wystarczającej liczby placówek zajmujących się zdrowiem psychicznym.
___
Grieshaber relacjonował z Berlina, Toropin z Waszyngtonu i Shastri z Milwaukee w stanie Wisconsin.
