Po miesiącach oczekiwania Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych uchylił daleko idące nadzwyczajne cła prezydenta Donalda Trumpa na energię elektryczną, argumentując, że Międzynarodowe nadzwyczajne ustawy o energii elektrycznej (IEEPA) „nie upoważniają prezydenta do nakładania ceł”.
Decyzję 6-3 napisał prezes Sądu Najwyższego John Roberts, a zgodną opinię złożył nominowany przez Trumpa Neil Gorsuch. Ale to sędzia Brett Kavanaugh prawdopodobnie przedstawił bałagan, jaki miał nastąpić, pisząc:
„Sąd prawdopodobnie wywoła w najbliższej perspektywie inne poważne konsekwencje praktyczne. Jedną z kwestii będą zwroty pieniędzy”.
Nie wstrzymuj z tego powodu oddechu.
Biorąc pod uwagę cła pobrane w ramach tej polityki o wartości ponad 200 miliardów dolarów, może minąć kilka miesięcy, zanim ktokolwiek otrzyma zwrot pieniędzy, jeśli w ogóle. Chociaż SCOTUS w swojej argumentacji przyznał, że proces zwrotu prawdopodobnie będzie „katastrofą”, sąd nie odniósł się do tego, czy rząd federalny musi przyznawać zwroty. Enter: więcej chaosu prawnego.
Co to oznacza dla przedsiębiorców i osób, które poniosły koszty? Jeszcze poczekaj, przynajmniej na razie.
Jak będą rozpatrywane zwroty pieniędzy?
Sprawa IEEPA skupiała się na legalności ceł nałożonych przez Trumpa w kwietniu, ale nie dostarczyła odpowiedzi na pytania, w jaki sposób można zaradzić temu problemowi. Istnieją potwierdzenia zwrotów, ale nie ma wyraźnego wezwania sądu do ich zwrotu. Będzie to prawdopodobnie zależało od kolejnej decyzji sądu.
Zakładając jednak, że zwroty zostaną zatwierdzone, administracja Trumpa będzie musiała ustalić, w jaki sposób zwrócić cła pobrane, gdy towary przechodziły przez amerykańską służbę celną i graniczną. Prawdopodobnie będą także agencją odpowiedzialną za zwrot środków przedsiębiorstwom za pomocą środków administracyjnych, które nie są jeszcze dostępne.
Powiązane: Rynki się kręcą, gdy Sąd Najwyższy obniża stawki celne, Trump odpowiada nową 10% stawką celną
Co dalej z taryfami?
W tym celu Trump ma więcej odpowiedzi na temat przyszłości ceł, w przeciwieństwie do tego, co będzie dalej z firmami, które płaciły podatki nielegalnie.
Wynik będzie oznaczać, że wiele z tak zwanych wzajemnych ceł Trumpa, które widniały na szyldzie w Ogrodzie Różanym w kwietniu ubiegłego roku, zostanie wyeliminowanych, pozostawiając jedynie cła branżowe nałożone na mocy sekcji ustawy (art. 232 ustawy o ekspansji handlu z 1962 r.).
Jednak po swego rodzaju „Dniu Odwrotnego Wyzwolenia” prezydent Donald Trump ogłosił nową falę ceł. Nowa globalna stawka celna w wysokości 10% będzie obowiązywać przez pięć miesięcy, czyli 150 dni od podpisania nowego dokumentu. Więcej szczegółów jest w toku.
Dlaczego wytrwałość?
Od powrotu do władzy prezydent Donald Trump opowiada się za polityką izolacjonizmu gospodarczego, wydając awaryjne taryfy na energię, których oczywistym celem jest zwiększenie konkurencyjności amerykańskiej produkcji w stosunku do tańszych produktów zagranicznych.
Broni także ceł jako kwestii sprawiedliwości, a jego pierwotne argumenty na temat wzajemnych ceł są zgodne ze sposobem, w jaki Stany Zjednoczone dotują inne gospodarki światowe.
Powiązane: Trump ostrzega przed „wielkim kryzysem” po decyzji sądu o obniżce ceł o 29 miliardów dolarów
Prezydent ostrzegał wcześniej, że jego uchylenie będzie oznaczać „znowu rok 1929, WIELKA DEPRESJA!” W piątek, mimo że sprawa taryfowa została przegrana w dwóch sądach niższej instancji, zanim decyzja dotarła do Sądu Najwyższego, podwoił swoje stanowisko, mówiąc, że „wstydzi się niektórych członków sądu”. Wiceprezydent JD Vance nazwał tę decyzję „anarchią ze strony sądu, co jest oczywiste i proste”.
Jednakże kwestia zwrotu pieniędzy może oznaczać pewnego rodzaju kryzys fiskalny dla rządu federalnego, jeśli nie zostanie szybko rozwiązana. Republikańska ustawa podatkowa, One Big Beautiful Bill Act (OBBBA), została przyjęta pod pretekstem, że dochody z ceł pomogą w sfinansowaniu obniżek podatków i innych wydatków. Republikańskie szacunki dochodów z ceł przekroczyły 2 biliony dolarów w ciągu dekady od 2025 do 2034. Cła te już nie istnieją, co stanowi bezprecedensowy problem fiskalny.
Sekretarz skarbu Bessent zaczął atakować te obawy, dodając, że zastosowanie ceł z art. 122, ulepszonych art. 232 i art. 301 „skutkowałoby praktycznie niezmienionymi dochodami z ceł w 2026 r.”. Jednak niektóre z tych taryf mogą również stanąć przed wyzwaniami prawnymi.
Czy taryfy do tej pory działały?
Pomijając szokujące stosunki zagraniczne, dane dotyczące efektywności ceł są sprzeczne. Z taryfami IEEPA w ruinie i miliardami zwrotów należnymi firmom, program jest teraz całkowicie na minusie. Wpływ na krajowe spółki trudno określić jako pozytywny.
Dane pokazują, że amerykański sektor produkcyjny przez większą część 2025 r. znajdował się w fazie spadku, szczególnie po nałożeniu ceł IEEPA; Prawdopodobnie można to przypisać temu, że nawet krajowe firmy opierają się na imporcie niektórych produktów wykorzystywanych w końcowym montażu.
Z drugiej strony zatrudnienie w USA odnotowało znaczny spadek, w tym masowe rewizje w dół od 2025 r. Wiele z tych spadków płac zbiegło się w czasie ze zmianą polityki taryfowej w kwietniu, co rodzi pytania o stopień, w jakim te cła rozpaliły gospodarkę USA.
Taryfy IEEPA, a także pochopne decyzje w Białym Domu rzuciły cień na rynek i amerykańskie firmy. Jej uchylenie i przejście na ogólną stawkę 10% ceł na wszystkie aktywa globalne to przynajmniej krok w stronę przejrzystości dla przedsiębiorstw.
