Cieśnina Ormuz jest obecnie zbyt niebezpieczna, nawet dla potężnej Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych, która została wezwana do zabezpieczenia wąskiego szlaku wodnego i zapewnienia pomocy w przypadku najgorszych w historii zakłóceń w dostawie ropy.
Odkąd dwa tygodnie temu rozpoczęła się wojna amerykańsko-izraelska z Iranem, ruch wokół wąskiego gardła w Zatoce Perskiej praktycznie ustał, gdy Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej atakuje statki handlowe i tankowce, wstrzymując 20% światowych dostaw ropy.
Prezydent Donald Trump i urzędnicy administracji nalegają, aby marynarka wojenna mogła eskortować statki, być może już pod koniec tego miesiąca, ponieważ naloty w dalszym ciągu ograniczają zdolność Iranu do wystrzeliwania rakiet i dronów.
Jednak według doniesień wojsko amerykańskie dotychczas odrzucało prośby o ochronę. Urzędnicy obrony powiedzieli The Wall Street Journal, że eskorta Marynarki Wojennej nie jest obecnie możliwa, ponieważ Iran może nadal atakować statki, dodając, że nie nastąpi to, dopóki nie ustąpi zagrożenie irańskim ogniem.
Na początku tygodnia urzędnicy marynarki wojennej powiedzieli dziennikowi „Journal”, że amerykańskie okręty wojenne i statki handlowe będą narażone na ogromne ryzyko i opisali Cieśninę Ormuz jako irańską „skrzynię śmierci”. Pentagon nie odpowiedział natychmiast na prośbę o komentarz.
Podczas piątkowej konferencji prasowej przewodniczący Połączonych Szefów Sztabów gen. Dan Caine potwierdził zagrożenie w cieśninie, zauważając, że wojsko skutecznie unicestwiło irańską flotę morską i zniszczyło stawiacze min.
„Poczyniliśmy postępy, ale Iran nadal jest w stanie zaszkodzić przyjaznym siłom zbrojnym i żegludze handlowej, dlatego kontynuujemy naszą pracę w tym zakresie” – wyjaśnił.
Caine powiedział później: „To złożone taktycznie środowisko. Zanim będziemy chcieli osiągnąć tam cokolwiek na dużą skalę, chcemy mieć pewność, że wykonamy to zadanie zgodnie z naszymi obecnymi celami wojskowymi, aby zrobić to bezpiecznie i inteligentnie”.
Pomimo doniesień, że Iran rozpoczął układanie min, Pentagon stwierdził, że nie ma jeszcze na to dowodów. Profesor MIT Caitlin Talmadge powiedziała jednak, że Iran posiada tysiące małych statków, które można potencjalnie wykorzystać do stawiania min, i dodała, że mogły zostać rozproszone przed rozpoczęciem wojny.
„Iran posiada rozległą sieć tuneli do ochrony i potajemnego wystrzeliwania takich statków, w tym miniaturowych łodzi podwodnych i innych łodzi podwodnych przydatnych do stawiania min” – napisał w środę w X.
Istnieją także inne zagrożenia, potencjalnie jeszcze poważniejsze. Na przykład na obszarach przybrzeżnych Iranu znajdują się lokalizacje do wystrzeliwania rakiet przeciwokrętowych, które można wystrzelić z małych odległości i dają niewiele czasu na reakcję obronną.
Nikolas Kokovlis/NurPhoto za pośrednictwem Getty Images
Irańskie drony powietrzne Shahed, które mają większy zasięg, mogą być również wystrzeliwane w głąb lądu i były wykorzystywane do niszczenia amerykańskich celów wojskowych i dyplomatycznych w regionie, ponieważ roje tanich samolotów w niektórych przypadkach przytłoczyły obronę.
I pomimo utraty znacznej części swoich zdolności morskich, reżim nadal dysponuje podwodnymi i nawodnymi dronami, których używano do ataków na tankowce u wybrzeży Iraku, a także małymi szybkimi łodziami szturmowymi, które mogą zagrozić znacznie większym statkom.
To prawda, że Marynarka Wojenna od dawna planowała irańską blokadę cieśniny, a w przeszłości eskortowała statki przez Zatokę Perską podczas tak zwanych wojen tankowców pod koniec lat 80. XX wieku.
Jednak zdolności militarne Iranu nie były tak wyrafinowane jak obecnie, a flota Marynarki Wojennej była dwukrotnie większa. Tymczasem na Karaibach nadal pływa wiele statków.
Ponadto w Zatoce Perskiej z powodu faktycznej blokady Iranu utknęło ponad 300 statków, a wolniejsze tempo potrzebne do eskortowania ich przez cieśninę oznacza, że usunięcie ich wszystkich może zająć miesiące, a nawet lata.
Główny analityk ds. surowców Jeff Currie, dyrektor ds. strategii w Carlyle Energy Pathways, powiedział The Economist, że koszt pojedynczej eskorty przekroczy wartość ładunku, który stara się chronić.
