Ponieważ gospodarka Iranu pozostaje pod presją z powodu surowych sankcji, wysokiej inflacji i osłabionej waluty, wielu obywateli zwraca się w stronę kryptowalut jako alternatywnego finansowego ratunku.
Powiązane lektury
Najnowsze dane dotyczące blockchain pokazują gwałtowny wzrost wypłat i transferów Bitcoinów do portfeli osobistych, szczególnie w okresach niepokojów i ograniczeń Internetu. Dla wielu Irańczyków aktywa cyfrowe służą obecnie jako zabezpieczenie przed załamaniem monetarnym i sposób na przenoszenie funduszy poza systemy kontrolowane przez rząd.
Od 2018 r. rial irański stracił około 90% swojej wartości w stosunku do dolara amerykańskiego, podczas gdy inflacja waha się w przedziale 40–50%. W odpowiedzi wykorzystanie kryptowalut stale rośnie, a według Chainalytic całkowita aktywność Iranu w zakresie kryptowalut osiągnie szacunkowo 7,78 miliarda dolarów do 2025 roku.
Cena BTC na wykresie dziennym znajduje się w trendzie bocznym. Źródło: BTCUSD na Tradingview Skoki wykorzystania Bitcoinów podczas protestów i przerw w dostępie do Internetu
Aktywność kryptowalut wzrosła podczas masowych protestów, które rozpoczęły się pod koniec grudnia 2025 r., wywołanych rosnącymi kosztami życia i dewaluacją waluty. W miarę rozprzestrzeniania się demonstracji władze nakazały wyłączenie Internetu i zaostrzyły kontrolę finansową.
W tym okresie dane blockchain wykazały wyższe średnie dzienne wartości transakcji i zauważalny wzrost transferów z irańskich giełd do samodzielnych portfeli Bitcoin.
Jednymi z najsilniejszych wzrostów były mniejsze wypłaty, często związane z użytkownikami indywidualnymi. Wzrosły także średnie i duże transfery, co sugeruje, że zarówno gospodarstwa domowe, jak i firmy chciały wypłacić środki z lokalnych platform.
Atrakcyjność Bitcoina polega na jego możliwości przechowywania i przesyłania bez polegania na bankach krajowych lub nadzorze państwa. Dla Irańczyków borykających się z ograniczeniami w dostępie do gotówki, walut obcych lub przelewów międzynarodowych kryptowaluty oferują sposób na zachowanie wartości i utrzymanie pewnej mobilności finansowej.
Podwójna rola kryptowalut: obywatele i aktorzy państwowi
Podczas gdy zwykli Irańczycy używają kryptowalut do ochrony swoich oszczędności, podmioty powiązane z państwem również aktywnie uczestniczą w przestrzeni aktywów cyfrowych.
Portfele powiązane z Irańskim Korpusem Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) stanowiły ponad połowę wartości transakcji kryptowalutowych w tym kraju w ostatnim kwartale 2025 r. Portfele te otrzymały w ciągu roku ponad 3 miliardy dolarów, w porównaniu z 2 miliardami dolarów w 2024 r.
Władze zachodnie uważają, że IRGC wykorzystuje kryptowaluty do obchodzenia sankcji, przenoszenia funduszy przez granice i wspierania operacji regionalnych. Chainalytic zauważa, że liczby te prawdopodobnie nie doceniają prawdziwej skali, ponieważ wiele portfeli i powiązanych sieci pozostaje niezidentyfikowanych.
Jednocześnie skoki irańskiej aktywności kryptograficznej są ściśle następstwem najważniejszych wydarzeń politycznych i związanych z bezpieczeństwem, w tym zamachów bombowych w Kermanie w 2024 r., ataków rakietowych w październiku 2024 r. i 12-dniowego konfliktu w czerwcu 2025 r., który zakłócił działalność największej irańskiej giełdy kryptowalut i głównego banku państwowego.
Rosnąca zależność od zasobów cyfrowych
Dla wielu Irańczyków kryptowaluty stały się czymś więcej niż tylko aktywem spekulacyjnym. Coraz częściej wykorzystuje się je jako narzędzie przetrwania finansowego w gospodarce naznaczonej inflacją, sankcjami i ograniczonym dostępem do rynków światowych. Odporność na cenzurę i przenośność Bitcoina czynią go szczególnie atrakcyjnym w okresach niepokojów lub kontroli kapitału.
Powiązane lektury
Ponieważ presja gospodarcza utrzymuje się i napięcia geopolityczne pozostają wysokie, analitycy blockchain spodziewają się, że wykorzystanie kryptowalut w Iranie będzie nadal rosło. Aktywa cyfrowe stanowią obecnie centralny element irańskiego krajobrazu finansowego, niezależnie od tego, czy służą one ochronie majątku osobistego, czy obchodzeniu sankcji.
Zdjęcie na okładce ChatGPT, wykres BTCUSD z Tradingview
