Wiesz, że coś wielkiego dzieje się na świecie, gdy cena złota nie tylko utrzymuje się na rekordowym poziomie, ale jest również na dobrej drodze do największego rocznego wzrostu od 46 lat.
Gdy rok 2025 dobiega końca, cena złota po raz pierwszy przekroczyła granicę 4500 dolarów i pomimo pewnego spadku po wzroście o 70%, metal szlachetny nadal zmierza do wzrostu rok do roku o około 65%.
Jest to największy roczny wzrost wartości kruszcu od 1979 r. W tym samym roku irańska rewolucja spowodowała gwałtowny wzrost cen ropy, a Związek Radziecki najechał Afganistan.
W tamtym czasie popyt na złoto, które inwestorzy uznali za bezpieczne aktywo zabezpieczające przed inflacją, spowodował gwałtowny wzrost cen z 200 dolarów za uncję w 1978 r. do 850 dolarów za uncję w styczniu 1980 r.
Powiązane: Cena docelowa S&P 500 każdego czołowego analityka na rok 2026
Niedawno, gdy żółty metal odnotował największe zyski od tamtego okresu, wielu komentatorów rynkowych dostrzegło podobieństwa między końcem lat 70. XX wieku a dniem dzisiejszym.
Z jednej strony niepewny kontekst geopolityczny: Iran i Afganistan w przeszłości; Ukraina, Bliski Wschód i Wenezuela napędzają dziś popyt na bezpieczną przystań.
Z drugiej strony następuje osłabienie dolara.
Podobnie jak pod koniec lat 70., dolar wyraźnie się osłabił. To sprawia, że złoto denominowane w dolarach jest bardziej atrakcyjne dla posiadaczy innych walut. W pierwszej połowie 2025 r. dolar (DXY) stracił 10,6% w stosunku do głównych walut. To najgorszy wynik za pierwsze półrocze od 1973 r. Oczekuje się, że dolar zakończy 2025 r. spadkiem o około 9,5%.
Jednak – co uspokaja inwestorów w złoto – jest bardzo mało prawdopodobne, aby to, co wydarzyło się w 1980 r., wydarzyło się w 2026 r.
Pełnowartościowe zdjęcie w Getty Images
Twardy Fed zabił inflację i złoto
W latach 1980–1982 Rezerwa Federalna, na czele której stał jej legendarny prezes Paul Volcker, wykorzystała narzędzia monetarne w celu podniesienia krótkoterminowych stóp procentowych do najwyższego w historii poziomu 20%, skutecznie kładąc kres inflacji i wzrostowi gospodarczemu Ameryki.
Więcej Rezerwy Federalnej:
Reset raportu o zatrudnieniu w branży chłodniczej resetuje Fed stawia na obniżkę stóp procentowych Fed stoi w obliczu zamieszania w 2026 r. w związku z poprawą koniunktury w gospodarce, Powell odchodzi Oficjalne prognozy Fed odważne ścieżki dla stóp procentowych i PKB w 2026 r. Fed tnie stopy w obliczu pojawiających się dysydentów na kluczowym grudniowym posiedzeniu
Wyższe stopy procentowe uczyniły amerykańskie obligacje skarbowe i aktywa bardzo atrakcyjnymi. Dolar dramatycznie się umocnił, a w 1982 roku cena złota ponownie spadła do około 300–400 dolarów za uncję.
Volckera wynajęto do zmiany trwającej niemal dekadę niezdyscyplinowanej polityki pieniężnej Stanów Zjednoczonych. Polityka ta spowodowała wzrost inflacji o blisko 8% jeszcze przed kryzysem naftowym w 1979 roku.
Obecnie, zdaniem wielu obserwatorów gospodarczych i rynkowych, wydaje się, że Rezerwa Federalna prawdopodobnie postąpi odwrotnie do tego, co zrobiła po 1979 r., wskazując na możliwą różnicę w polityce do 2026 r.
Lepka inflacja, słabe miejsca pracy i obniżki stóp procentowych
Chociaż inflacja nie jest tak wysoka jak pod koniec lat 70., okazała się „lepka” – ostatnio na początku 2025 r. osiągnęła poziom 3% i utrzymywała się powyżej celu banku centralnego wynoszącego 2%; Rezerwa Federalna zmienia jednak swoją politykę inaczej niż w 1980 roku.
Pod wpływem oznak słabego rynku pracy Rezerwa Federalna od września trzykrotnie obniżyła krótkoterminowe stopy procentowe. Obecnie stopy wahają się od 3,5% do 3,75%, co stanowi najniższy poziom od 2022 roku.
Powiązane: Główne banki ogłaszają odważną cenę docelową złota na rok 2026
Po ostatnim ruchu w grudniu prezes Rezerwy Federalnej Jerome Powell zauważył, że obecna stopa mieści się w szacowanym neutralnym przedziale, natomiast bank centralny będzie w dalszym ciągu monitorował rozwój sytuacji gospodarczej.
Jednakże, bazując na kontraktach terminowych na fundusze Rezerwy Federalnej, rynek w dalszym ciągu oczekuje co najmniej dwóch obniżek stóp procentowych o ćwierć punktu w przyszłym roku.
Oczekiwania te częściowo odzwierciedlają obawy o gospodarkę USA, które mogą uzasadniać dalsze obniżki stóp procentowych.
Niezależność Rezerwy Federalnej w celowniku Trumpa
Jednak wielu obserwatorów zauważyło również, że administracja Trumpa dała jasno do zrozumienia, że chce, aby kolejny przewodniczący Rezerwy Federalnej, który w maju zastąpi Powella, agresywnie naciskał na obniżenie stóp procentowych, niezależnie od okoliczności.
„Nie widać na horyzoncie liczby podobnej do Volkera” – mówi Bart Melek, globalny szef strategii rynków towarowych w TD Securities. „Zamiast tego w maju 2026 r. (Rezerwa Federalna) może zapełnić się względnymi gołębiami, które postrzegają dwuprocentową inflację raczej jako sugestię niż cel trudny do osiągnięcia za wszelką cenę”.
Oczekiwania, że niezależność banku centralnego może zostać zagrożona w maju, już spowodowały zakłócenia na rynku. Długoterminowe stopy procentowe pozostają wyższe niż oczekiwano, nawet po rozpoczęciu ich obniżek przez Rezerwę Federalną we wrześniu.
„W przypadku rosnących stóp procentowych nie dzieje się nic, co sugerowałoby obawy związane z długoterminową inflacją lub czymś podobnym” – zauważył niedawno przewodniczący Powell. „Dlaczego więc stopy rosną? To musi być coś innego”.
Premia w obligacjach i złocie
BBVA Research i inni analitycy twierdzą, że długoterminowe stopy procentowe obejmują obecnie „premię”. Wynika to z niepewności, ponieważ ogłoszenie następcy Powella zbliża się na początku przyszłego roku.
Nawet postrzegana ingerencja rządu w kształtowanie polityki Fed może prowadzić do wyższych kosztów pożyczek długoterminowych, twierdzi BBVA. Zniweczyłoby to wysiłki administracji Trumpa na rzecz ich ograniczenia.
W normalnych czasach amerykańskie obligacje skarbowe są uważane za jedne z najbezpieczniejszych i najbardziej niezawodnych aktywów generujących dochód. Wyższe rentowności długoterminowych obligacji skarbowych bezpośrednio konkurują ze złotem jako opcją inwestycyjną.
Ale to nie są normalne czasy: według analityków CPM Group „zmniejszone zaufanie do niezależności amerykańskiego banku centralnego już wspiera i nadal będzie w dużej mierze wspierać popyt inwestycyjny na złoto i srebro”.
Roczna rentowność złota wcześniej i obecnie: 2025: 65,4% 2024: 27,2% 2023: 13,1% 2022: -0,23% 1981: -32,2% 1979: 133,4% Źródło: MacroTrends.
Eric Winograd, główny ekonomista USA w Alliance Bernstein, twierdzi, że wyższa inflacja często występuje, gdy banki centralne uginają się pod wpływami politycznymi. Przytacza lata 70., kiedy Rezerwa Federalna poszła za przykładem prezydenta Nixona i obniżyła stopy procentowe. Spowodowało to inflację, która utrzymywała się przez resztę dekady.
Gdyby podobny scenariusz miał się spełnić w 2026 r., dolar straciłby część swojej siły nabywczej i nadal spadał w związku z poszukiwaniem przez inwestorów alternatywnych aktywów.
„Chociaż aktywa takie jak złoto i kryptowaluty mają charakter w pewnym stopniu spekulacyjny, wierzymy, że odniosłyby korzyść, gdyby zagrożona została niezależność Rezerwy Federalnej” – mówi Winograd. „Oba rozwiązania stanowią alternatywę dla dolara i są postrzegane jako skuteczne zabezpieczenia przed inflacją”.
Czas pokaże, jakie wiatry potoczą się dla amerykańskiej gospodarki i Rezerwy Federalnej w 2026 r. Jedno jest jednak pewne dla inwestorów w złoto: podobieństwa gospodarcze i polityczne są bliższe tym z początku lat 70. niż z 1979 r.
Powiązane: Zmiany zakładów na złoto i srebro przed 2026 rokiem
